Komunikadu Imprensa: Centro Chega!I.P Hala’o Atividade Edukativa

11

(Díli, 11 Maiu 2026) – Centro Nacional Chega!.I.P liu husi Divizaun Prezervasaun no Memorializa (DPM) organiza atividade edukativa, partisipa husi estudante sira husi Eskola Kolejiu Externato de São José, Eskola Sekundariu Jeral FINANTIL, Escola Católica do Sagrado Coração de Jesus Becora (SACROJES), Eskola Sekundáriu Jerál Nicolau Lobato, Eskola Sekundáriu Nobel da Paz, Z&Z International School, Timor-Leste Adventist International School (TAIS), Eskola Bázika Sentrál (EBC) Bairo-Pité, Eskola Baziku Sentral Bidau-Akadiru-Hun hamutuk na’in 179. Atividade ne’e realiza durante loron 5 hahu (11-15 Maiu 2026), iha Muzeu Chega!, Antigo Comarca Balide.

Atividade ne’e kompleta vizita ezibisaun sira, grafiti no sela nakukun, asiste filme, kompetisaun Quis, Pintura no refleksaun. Objetivu husi atividade ne’e mak, atu estudante sira aprende kona-ba istoria luta ba independénsia Timor-Leste nian, violasaun direitus umanus no vitima no eis-prizoneiru sira-nia esperiensia. Atu hasa’e konxiénsiaestudante sira nai kona-ba importánsia memória koletiva no patrimóniu istoriku timoroan nian. Estimula hanoin kritiku, empatia no responsabilidade sívika ba estudante sira. Atu estudante sira bele komplementa aprendizajen no hamosu interese iha istória no kultura.

Atividade ne’e hala’o atu Muzeu Chega! bele sai hanesan sentru aprendijazen ba istória no direitu umanu ne’ebé exelente, atividade edukativa sai hanesan instrumentu importante atu dezeña la’ós de’it nu’udar meiu transferénsia koñesimentu maibé mós nu’udar espasu ba diálogu, reflesaun, no aprendizajen kritiku kona-ba istória violénsia, rezisténsia, rekonsiliasaun no harii dame iha Timor-Leste. Tanba ne’e, nesesáriu atu organiza atividade edukativa ne’ebé estruturadu, partisipativu, no relevante ba nesesidade sosiedade atuál nian.

Nune’e, iha loron 7 Dezembru 2024, Centro Chega! I.P inagura Muzeu Chega! nu’udar sentru aprendijazen ba istória no direitu umanu. Muzeu ne’e konsiste husi sala ezebisaun oi-oin. Sala 1: Resepsaun ne’ebe fo sai informasaun badak kona ba muzeu antes halo vizita. Sala 2: Istoria Naruk Timor-Leste nian ne’ebé relata istória husi tempu pre-kolonial to’o restaurasaun independendia. Sala 3: mak sala rezistensia no memoria dedika ba vitima no eis prizioneiru sira. Sala 4: mak Sela Nakukun ne’ebe dedika liu ba akontesimentu sira iha area sela nakukun antigu komarka Balide. Sala 5: ezebisaun dedika ba situasaun diaria ne’ebe halao husi prizioneiru sira. Sala 6: mak mini teatru hatudu istoria badak kona ba Muzeu Chegal. Sala 7: konsiste ezebisaun hamlaha, feto no labarik no komunidade internasional. Sala 8: sala ba labarik ne’ebe aprende direitus umanus no justisa tranzitoria Sala 9: mak sala ba guarda prizonal nia kanar fatin ne’ebe mak kompleta ho sasan antigu no fatin atu hasai foto ho grafiti ne’ebe boot hakerek ho “GOODBBY Goodbye COMARCA, CUKUP 1 X”.

Centro Nacional Chega! nu’udar Institututu Publiku ne’ebé haknaar an ba prezerva memória koletiva no promove valór sira kona-ba lia-loos, justisa, rekonsiliasaun, no direitus umanus iha Timor-Leste. Centro Chegal nia mandatu prinsipál ida mak atu asegura katak koñesimentu istóriku no lisaun sira hosi pasadu asesivel, komprende, no reflete ho krítiku hosi públiku luan liu.

Atividade hirak ne’e hala’o hodi hatan ba mandatu Centro Nacional Chega! I.P nian ho baze ba dekretu lei Nu. 48/2016 ho vizaun atu harii Sosiedade ida ne’ebé mak inkluzivu, la repete istória passadu nian, moris iha dame, no respeitu direitus umanus. Centro Chega! ninia misaun mak atu harii Centru ba Poz-konflitu ne’ebé prezerva memória pasadu hodi promove direitu no valór umanu no harii parseria nasionál no mos internasionál hodi reforsa servisu sira ba implementa rekomendasaun sira Relatóriu Finál “Comissao de Acolhimento, Verdade e Reconciliacao (CAVR)- Chega! Comissao da Verdade e Amizade (CVA)- Per Memóriam Ad Spem, sira ne’ebé relevante.

Detallu informasaun bele downloaddoc pdf:KomuImprensa Ativ.Eduka.

 




Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

X