(Díli, 09 Juñu 2026) – Centro Nacional Chega!I.P hala’o atividade tolu importante, Ida, halo inagurasaun ba Edifisiu Sentru Arkivu Centro Chega! Foun. Rua, halo mos lansamentu ba Espozisaun Arkivistika. Tolu, halo Seminariu Nasional kona-ba Politika no Enkuadramentu Juridiku Arkivu no Sibernétika. Atividade hirak ne’e hala’o iha Antigo Comarca Balide, Dili.
Inagurasaun Edifisiu Sentru Arkivu Centro Chega! Foun nu’udar pasu importante ba hametin nasaun ninia kapasidade iha jestaun arkivu. Ho Sentru Arkivu Chega! Foun dezeña atu hasa’e padraun sira prezervasaun nian, suporta esforsu dijitalizasaun, espanda asesu públiku, no asegura protesaun longu-prazu dokumentu istóriku sira.
Inagurasaun Edifísiu sentru arkivu foun ne’e mos nu’udar selebrasaun ida ba Timor-Leste ninia kompromisu ba memória, koñesimentu, no progresu institusionál. No sai hanesan konvite ida ba públiku, matenek-na’in sira, governante sira ne’ebé halo desizaun polítika, no parseiru dezenvolvimentu sira atu reflete hamutuk kona-ba papél arkivu nian hodi forma sosiedade ida ne’ebé informadu no prezerva fundasaun istóriku sira nasaun nian ba jerasaun sira tuir mai.
Iha oportunidade hanesan, halo lansamentu Espozisaun Arkivistika. Espozisaun arkivistika hanesan atividade edukasionál ne’ebé demonstra kolesaun arkivu istóriku selesionadu sira ne’ebé prezerva no jere husi Centro Chega!I.P Materiá sira espozisaun nian inklui dokumentu istóriku sira hosi períodu konflitu no rekonsiliasaun nian, arkivu audiovizuál sira kompostu fotografia istóriku sira hanesan karta sira, relatóriu sira, no sasin sira, kolesaun arkivu dijitalizadu sira, dokumentasaun kona-ba prosesu prezervasaun no konservasaun. Espozisaun arkivistika ne’ebé hatudu kolesaun istóriku selesionadu sira promove importánsia atu prezerva patrimóniu dokumentál nasaun nian.
Alende ne’e, iha mos atividade Semináriu nasionál kona-ba Politika no Enkuadramentu Juridika kona-ba Arkivu no Esbosu Lei Sibernétika, nu’udar plataforma ida ba diálogu kona-ba jestaun arkivu, transformasaun dijitál, no futuru jestaun informasaun iha Timor-Leste. Atividade seminariu ne’e hala’o atu diskute dezafiu no oportunidade sira jestaun arkivu nian iha era dijitál sibernétika, atu hametin rede kolaborativu entre instituisaun arkivistiku sira, akadémiku sira, governu, no sosiedade sivíl. Atu diskute kona-ba politika no enkuadramentu juridiku kona-ba arkivu no sibernetika Timor-Leste nian.
Enkuantu Timor-Leste kontinua hametin ninia sistema governasaun, edukasaun, no jestaun ba informasaun publiku, papél arkivu nian sai signifikativu tebetebes. Sentru arkivu la’ós de’it hanesan fatin ba rai kolesaun dokumentu administrativu sira, maibé mós sai hanesan memória viva nasaun nian. Nia prezerva istória, esperiénsia, evidénsia sira ne’ebé forma identidade koletiva, suporta peskiza istórika, promove transperénsia no akuntabilidade, no asegura katak jerasaun tuir mai kontinua aprende lisaun pasadu nian.
Detallu informasaun download docpdf:KomImpr Inagura Arkivu Chega!

